Пул оқимларини таҳлил қилишнинг бевосита ва билвосита усуллари мавжуд ҳисобланди. Бевосита пул оқимлари таҳлили усулида акциядорлик жамиятларининг пул маблағларини бизнесга пул киритиш орқали шаклланган пул маблағларини ижобий ва салбий бўлганлиги маълумотини кўриш чиқишдан иборатдир.

Ушбу мақолада бюджет ташкилотларида пул маблағлари назоратини ривожлантиришнинг афзалликлари ва таҳлили ҳамда истиқболларини такомиллаштириш ҳақида cўз боради. Шунингдек, мамлакатимизда бюджет ташкилотларида пул маблағлари назоратини ривожлантириш истиқболларидаги мавжуд муаммолар ҳамда уларни бартараф этиш бўйича муаллиф ёндашувлари ва таклифлари келтириб ўтилган.

Ушбу мақолада бюджет ташкилотларида пул маблағлари назоратини ташкил этишнинг афзалликлари ва таҳлили ҳамда ривожлантириш истиқболларини такомиллаштириш ҳақида cўз боради. Шунингдек, мамлакатимизда бюджет ташкилотларида пул маблағлари назоратини ташкил этишни ривожлантириш истиқболларидаги мавжуд муаммолар ҳамда уларни бартараф этиш бўйича муаллиф ёндашувлари ва таклифлари келтирилган.

Мазкур мақолада глобал жиноятчилик тизимида трансмиллий жиноятлар, хусусан пул ювиш ва терроризмни молиялаштириш билан боғлиқ иллатлар таҳлил қилинади. Муаллиф халқаро ҳуқуқий асослар, миллий қонунчилик ва амалдаги механизмларни қиёсий ўрганган ҳолда ушбу жиноятларга қарши курашишнинг самарали йўлларини тавсия этади. Шунингдек, рақамли иқтисодиёт шароитида пул ювиш ва терроризмни молиялаштиришнинг янги шакллари ҳамда уларни бартараф этишда давлатлараро ҳамкорликнинг аҳамияти ёритилган.

Мамлакат иқтисодиётининг ривожланишида молия бозорининг ўрни катта ҳисобланади. Молия бозори бу олди-сотди объекти пул ёки пулга тенглаштирилган қоғоз билан боғлиқ бўлган бозордир. Молия бозорининг асосий таснифлари қуйидагилардан иборат. 1. Капитал бозори, 2. Қимматли қоғозлар бозори, 3. Валюта бозори, 4. Олтин бозори, 5. Суғурта бозори. Замонавий иқтисодиётда молия бозорини шаклланиши ва унинг устувор йўналишларидан бири бу капитал ёки фонд бозори ҳисобланиб, уни ривожлантириш орқали миллий иққтисодиётнинг ривожланиши, аҳоли даромадларининг кўпайиши, корхона ва корпорацияларнинг эса қўшимча маблағлар жалб этишига замин яратади. Бунда иқтисодий муносабатлар нафақат пул, балки бошқа турдаги молиявий инструментлар, жумладан, қимматли қоғозлар орқали ҳам савдо қилиш имкониятини яратади.

Иқтисодиётнинг молия секторини ривожлантириш мамлакат иқтисодиётини барқарор ривожлантиришнинг зарурий шартларидан бири ҳисобланади. Бунда иқтисодиётнинг етарли даражада пул маблағлари билан таъминлаш, давлат бюджетининг мутаносиблигини таъминлаш, миллий валюта алмашув курсларининг барқарорлигига эришиш, инфляциянинг паст ва барқарор даражасини таъминлаш молия секторини ривожлантиришнинг долзарб масалалари ҳисобланади.

Ушбу мақоланинг мақсади сунъий интеллектнинг финтех компанияларда ва банк ташкилотларида транзакциялар мониторинги, пул ювиш операцияларига қарши курашиш, кибержиноятларни олдини олишда қўлланилиши каби холатлар таҳлил қилишдир. Тезисда бугунги кунда кенг тарқалган молиявий кибержиноятларни олдини олиш ва транзакциялар мониторингида регуляторлар ва банклар томонидан олиб борилаётган чора тадбирлар ўрганилган ва тизим иштирокчилари учун тегишли тавсиялар ишлаб чиқилган.

Ушбу мақолада саноат секторининг миллий иқтисодиётда тутган ўрни, унинг барқарор ривожланиши, сектор ривожланишининг иқтисодий натижалари ёритилган.

Ахборот-коммуникация технологияларининг жадал ривожланиши, иқтисодиётни рақамлаштириш, истеъмолчиларнинг ахборот маданиятининг ўсиши корхоналарнинг виртуал маконда мавжудлигини оширишни ва маркетинг  усулларини тубдан ўзгартириш таклиф қилинган. Виртуал бозорлар савдогарлар учун янги имкониятларни тақдим этиши, бу тармоққа уланган Интернет алоқалари ва рақамли маркетинг техникаси билан анъанавий маркетинг воситаларини қўшишда телекоммуникация хизматлари ривожланиши кўрсатиб утилган.

Мазкур мақолада жиноий фаолиятдан олинган даромадларни легаллаштириш жиноятининг криминалистик тавсифи асосий элементлари кўриб чиқилган. Илмий адабиётларни таҳлил қилган ҳолда жиноят предмети ва жойи, жиноий даромадларни «ювиш»нинг асосий усуллари ва механизми, шунингдек пул маблағлари ёки бошқа мол - мулкни легаллаштириш натижасида келиб чиқадиган оқибатлар тўғрисидаги криминалистик хусусиятларнинг элементлари очиб берилган. Тадқиқот натижалари жиноий фаолиятдан олинган даромадларни легаллаштириш бўйича самарали тергов методикасини ишлаб чиқишда қўлланилиши мумкин.

Ушбу мақолада давлат давлат бюджети маблағларини режаалаштириш ва бошқаришнинг бугунги кундаги аҳамияти чуқур ўрганилган. Бюджет маблағларини режалаштириш ва бошқариш Давлат ихтиёридаги марказлаштирилган пул жамғармаларининг самарали ижросини таъминлаши, давлат юритаётган сиёсатнинг муваффақиятли бўлиши имконини бериши ҳамда бюджетни кассали режалаштиришнинг хориж тажрибаси тадқиқ этилган.

Бугунги кунда мамлакатимиз иқтисодиётида амалга оширилаётган иқтисодий ислоҳотларнинг янги босқичида миллий иқтисодиётнинг рақобатбардошлигини ошириш ва макроиқтисодий барқарорликни янада мустаҳкамлаш мақсадида давлат молияси тизимини ислоҳ этиш, уни мазмун ва сифат жиҳатдан замон талаблари асосида такомиллаштириш зарурияти юзага келмоқда. Бундай шароитида бюджет ва бюджет даромадларини шакллантириш масалалари муҳим ҳисобланади. Мамлакат ва ҳудудларининг ижтимоий-иқтисодий ривожланиши, аҳолининг яшаш шароити ва уларга кўрсатилаётган ижтимоий ҳимоя, кам таъминланган оилаларни ижтимоий ҳимоялаш, ҳудудлардаги маҳаллий бошқарув органларининг иқтисодий масалаларга ечим топа олишига боғлиқ.

Фермер хўжаликларида, ахоли шахсий томорқа хўжаликларида  сигирлар, асосан бузоқ олиш учун, кейин эса сут маҳсулоти олиш учун боқиб келинади. Урғочи таналардан  одатда 24- 27 ойлигида биринчи бузоқ олинади, кейинги даврларда хар йили бир бош сигирдан бир бош бузоқ олишга ҳаракат қилинади. Аммо, баъзида шундай бўладики, сигир узоқ вақт насл бермайди. Албатта, бу ҳолатда фермер ва шахсий томорқа эгалари  катта йўқотишларга дуч келиши, иқтисодий зарар кўришга мумкин, чунки, улар ҳайвонларнинг озуқаси ва уни парвариш қилиш учун пул сарфлаши керак. Бундан ташқари, хайвон эгаси узоқ вақт давомида сут махсулоти хам ололмайди, бинобарин сотиш учун ва истеъмол учун сут ҳам йўқ.

Мазкур мақолада жиноят оқибатида етказилган моддий зарарни қоплаш тартибига доир масалалар баён этилган. Шунингдек, мақолада жиноят оқибатида етказилган мулкий зиённи қоплашга таъриф ҳам берилиб, унда жиноят туфайли ёки ақли норасо шахснинг ижтимоий хавфли қилмиши натижасида фуқароларга ва юридик шахсларга етказилган мулкий зарарни бартараф этиш учун етказилган зарарни ҳисоблаш, зарар учун моддий жавобгар шахсни аниқлаш ва ушбу шахсдан даъвогар фойдасига у кўрган зарар ўрнини қоплаш ёки пул ундиришга қаратилган чоралар тушунилиши ҳақида фикирлар ҳам таҳлил этилган.

ушбу илмий мақолада Жиноят-ҳуқуқий адабиётларда ўзгалар мулкини талон-торож қилишнинг миқдорини етказилган зарар нуқтаи назаридан аниқлаш одат тусини олган. Ўз навбатида, етказилган моддий зарар миқдори тажовуз предметининг иқтисодий баҳосига боғлиқ бўлади. Бу баҳо предметнинг қиймати ва пул баҳоси – нархида ўз ифодасини каби фикрлар юритилган.

Мазкур илмий мақолада Ўзбекистон Республикаси тижорат
банкларининг миллий валютадаги кредитлар фоизига таъсир этувчи омиллар
ўрганилган. Хусусан, малакатдаги инфляция даражаси, Марказий банкнинг асосий
фоиз ставкаси, пул бозоридаги фоиз ставка ҳамда банкларнинг миллий валютадаги
аҳоли депозитлари фоизининг миллий валютадаги қисқа муддатли кредитлари
фоизига таъсири келтирилган.

Ушбу мақолада Республикамизда жиноий фаолиятдан олинган даромадларни легаллаштириш учун жавобгарлик асослари таҳлил қилинади. Шунингдек, Ўзбекистон Республикасининг қонунчилигида белгиланган жиноий фаолиятдан олинган даромадларни легаллаштиришга, терроризмни молиялаштиришга ва оммавий қирғин қуролини тарқатишни молиялаштиришга қарши курашиш бўйича асосий тушунчалар таҳлил қилинади. Ушбу таҳлил асосида жиноий фаолиятдан олинган даромадларни легаллаштиришга қарши курашиш чора-тадбирларини самарадорлигини ошириш мақсадида ҳуқуқий базани такомиллаштириш йўллари таклиф этилади. Ундан ташқари амалдаги қонунчиликка ўзгартишлар киритиш таклифлари баён этилган бўлиб, бу ўзгартишлар жабрланувчиларнинг қонуний манфаатларини ҳимоя қилиш ва уларга етказилган моддий зарарни тўлиқ қоплашни таъминлашга қаратилган.

Ушбу мақолада республикамиз иқтисодиётида нақд пулсиз ҳисоб китоблар тизимини янада ривожланиш, пул маблағларини банк тизимларидан ташқари айланишини қисқартириш ҳамда банк пластик карталари орқали кўрсатиладиган хизматлар турлари, яратилаётган тўлов тизимлари шунингдек, тижорат банкларида ўткизиладиган пластик карталар билан боғлиқ ореоациялар аудитини халқаро стандартлар андозаларига мослаштириш ва бу борадаги хорижий мамлакатлар тажрибалари ўрганилиб, таҳлил қилинган. Шу билан бирга, банк пластик карталарнинг бошқа электрон тўлов тизимлари билан рақобат бардошлилиги, афзаллик ва камчилик жиҳатлари ўрганилган ҳамда улар тўғрисида статистик маълумотлар шакллантирилган.

Виртуал бозорлар савдогарлар учун янги имкониятларни тақдим этиши, бу тармоққа уланган Интернет алоқалари ва рақамли маркетинг техникаси билан анъанавий маркетинг воситаларини қўшишда телекоммуникация хизматлари ривожланиши кўрсатиб утилган. Ахборот-коммуникация технологияларининг жадал ривожланиши, иқтисодиётни рақамлаштириш, истеъмолчиларнинг ахборот маданиятининг ўсиши корхоналарнинг виртуал маконда мавжудлигини оширишни ва маркетинг  усулларини тубдан ўзгартириш таклиф қилинган.

Бугунги куннинг ёшлари билимли, доно ва ақлли бўлмоғи шарт. Улар учун яратилган шарт-шароитлардан оқилона фойдаланмоғи керак. Уларни касбга бўлган қизиқишларини ошириш, бирор бир касбнинг “мохир устаси” бўлишлари учун уларга касблар хақида кўпроқ тушунчалар бериш керак. Зеро улар бунга тайёр бўлмоғи шарт?. Бунинг учун уларни қизиқишларини ўрганмоқ, улар устида кўпроқ ишламоқ, бекорчи бўлиб қолмасликларини уқтириш даркор.

Мол-мулкни хатлаш нафақат жиноят ишлари бўйича ҳукмнинг фуқаровий даъво бошқа мулкий ундиришларга доир қисмининг ижросини таъминлаш, ашёвий далилларнинг йўқ қилиб юборилиши, шикастлантирилишининг олдини олиш, фуқаролик, иқтисодий процессуал муносабатларда даъвони таъминлаш чораси, маъмурий суд ишларини юритишда жавобгарнинг мол-мулкини ёки пул маблағларини хатлаш дастлабки ҳимоя чоралари сифатида кенг қўлланиладиган чоралардан ҳисобланади. Шу сабабдан ҳам, мол-мулкни хатлаш масаласида у қандай ижтимоий муносабатларни тартибга солиш нуқтаи назарида тадқиқ қилинганлигидан келиб чиқиб, турли таърифлар ишлаб чиқилган.

Юртбошимиз таъкидлаганларидек: “Ҳар куни дунёда қандайдир янги ғоялар пайдо бўлади ва ҳеч бир лойиҳа молиявий қўллаб-қувватлашсиз бозорда узоқ қола олмайди. Инвесторларни қаердан топиш ва уларни қандай қилиб лойиҳага пул киритиши, даромад келтиришига ишонтириш мумкин?”.

Мақолада масофавий банк хизматларини такомиллаштириш муаммолари кўриб чиқилади. Шунингдек, масофавий банк хизматларини ривожлантириш муаммоларини ёритиб беради ва уларни ҳал қилишда муаллифлик ёндашувларини таклиф этилади. Ҳозирда Ўзбекистонда фаолият юритаётган қайси бир банкнинг электрон сайтига кирмайлик, Банк-мижоз ёки Интернет-банкинг xизматларини таклиф этаётганликларининг гувоҳи бўлаяпмиз.

Ушбу мақолада Қашқадарё вилояти аҳолисининг даромадлари ва харажатлари, ҳудудлардаги муаммолар 400 кишидан сўровнома асосида олиниб  таҳлил қилинган. Сўровномада вилоятнинг барча туманларидан хар-хил касб эгалари қатнашган.

Ахборот-коммуникация технологияларининг жадал ривожланиши, иқтисодиётни рақамлаштириш, истеъмолчиларнинг ахборот маданиятининг ўсиши корхоналарнинг виртуал маконда мавжудлигини оширишни ва маркетинг  усулларини тубдан ўзгартириш таклиф қилинган. Виртуал бозорлар савдогарлар учун янги имкониятларни тақдим этиши, бу тармоққа уланган Интернет алоқалари ва рақамли маркетинг техникаси билан анъанавий маркетинг воситаларини қўшишда телекоммуникация хизматлари ривожланиши кўрсатиб утилган.