Qoraqalpoqlarning tarixi Markaziy Osiyodagi muhim etnik guruh sifatida ko‘pincha mif va rivoyatlar ostida yashiringan.  Biroq,  Xiva xonlari arxivlarida saqlanayotgan arxiv hujjatlari bu xalqning o‘tmishi haqida qimmatli ma’lumot manbai hisoblanadi.  Ushbu maqolada biz asosiy voqealarni, Xiva xonligining ularning taqdiriga ta’sirini ochib berish, shuningdek, o‘tmishdagi etnik guruhlar o‘rtasidagi munosabatlarni aniqlash maqsadida ushbu hujjatlar asosida qoraqalpoqlar tarixini o‘rganamiz.  Arxiv materiallarini tahlil qilish qoraqalpoqlarning tarixini, mintaqaning madaniy-siyosiy landshaftidagi o‘rnini chuqurroq o‘rganishga yordam beradi.