Универсальная индексная библиотека Евразийского журнала права, финансов и прикладных наук

Ўғрилик – ўзганинг мол-мулкини яширин равишда талон-торож қилиш ҳисобланиб, уни содир этганлик учун Ўзбекистон Республикаси Жиноят кодексининг 169-моддасида жиноий жавобгарлик белгиланган

Жаҳон миқёсидаги мураккаб жараёнларни ва мамлакатимиз босиб ўтган тараққиёт натижаларини чуқур таҳлил қилган ҳолда кейинги йилларда «Инсон қадри учун» тамойили асосида халқимизнинг фаровонлигини янада ошириш, инсон ҳуқуқлари ва манфаатларини сўзсиз таъминлаш ҳамда фаол фуқаролик жамиятини шакллантиришга қаратилган салмоқли ишлар амалга оширилиб келинмоқда

Бугун хаётимизи барча жабхаларида кенг кўламли изчил ислоҳотлар амалга оширилмоқда.

В статье рассматривается роль и значение законности в административно-правовой деятельности органов внутренних дел Республики Узбекистан, проведен анализ действующего национального законодательства регулирующего административно-правовую деятельность органов внутренних дел, приводятся мнения ученых исследовавших проблемы связанные с определением законности, анализируются их мнения о сущности и особенности административно-правовой деятельности органов внутренних дел.

Ma’lumki, har qanday jamiyat, davlat yoki xalqning kelajagi yoshlar ta’lim-tarbiyasiga beriladigan e’tibor bilan uzviy bog‘liq. Aholisining 54 foizini 30 yoshgacha bo‘lgan yoshlar tashkil qiladigan O‘zbekistonda ham yoshlarga munosib ta’lim va mehnat, malakali tibbiy xizmatdan foydalanish sharoitlarini yaratish va yaxshilash, ular o‘rtasida sog‘lom turmush tarzini mustahkamlash yoshlarning iqtisodiy imkoniyatlarini kengaytirish, tadbirkorlik faoliyatini rivojlantirish, ijtimoiy himoyaga muhtoj, nogironligi bor yoshlar, mehribonlik uylarida tarbiyalangan, yetim bolalar, boquvchisini yo‘qotgan va ota-ona qaramog‘idan mahrum bo‘lgan bolalarni qo‘llab-quvvatlash, yoshlarning bo‘sh vaqtlarini mazmunli tashkil etish masalasi davlat siyosatining eng ustuvor yo‘nalishlaridan biri hisoblanadi.

Бугунги кунда юртимизда барча давлат органларида маъмурий ислоҳотлар амалга оширилмоқда. Давлат органларида маъмурий ислоҳотларни амалга оширишдан асосий мақсад иқтисодиёт тармоқлари ва ижтимоий соҳани модернизациялаш, ҳудудларни ҳар томонлама ривожлантириш, аҳолининг ҳаёт даражаси ва фаровонлигини юксалтириш бўйича давлат сиёсатини муваффақиятли амалга оширишга тўсқинлик қилувчи қатор тизимли муаммо ва камчиликларни бартараф этишдир.

Ушбу мақолада йўл-транспорт ҳодисаларида биринчи тиббий ёрдам кўрсатишда вақт факторининг роли, реаниматологиядаги  “олтин соат” тушунчаси ҳақида, биринчи тиббий ёрдам кўрсатишдаги муаммоли масалалар, ҳамда йўл транспорт ҳодисаси иштирокчилари жавобгарлигининг айрим хусусиятлари ҳақида фикр юритилган.

Ўзбекистон Республикаси Жамоат хавфсизлиги концепциясига мувофиқ  миллий хавфсизликнинг асосий йўналишларидан бири ҳисобланган жамоат хавфсизлигини таъминлаш соҳасида темир йўл транспорти объектларида уни амалга ошириш ўзига хос хусусиятларга эга бўлиб, алоҳида ёндашувни талаб қилади. Бу биринчидан, темир йўл транспорти объектлари ва инфраструктуралари хавфлилик омили юқори ва ўта юқори бўлган объектлар тоифасига кириши, иккинчидан,улар ўзига хос тартиб-таомиллар ва талабларга асосан жойлашувга эгалиги, учинчидан,  йўловчи ва юклар миграциясининг узликсиз, мунтазам ва фаол(интенсив)лиги, тўртинчидан, хавфли ва махсус юклар ташишнинг ҳам назарда тутилганлиги, бешинчидан, темир йўл транспорти алоҳида табиий ҳодисалар хавфли таъсирларига учраши мумкин бўлган муҳофаза зоналарига эгалиги билан тақозо этилади

фирибгарлик,  аҳолига етказаётган зарари ҳамда содир этилиш сони ва даражасига кўра, бошқа турдаги жиноятларга нисбатан хавфли тус олмоқда. Шу билан бирга бундай турдаги жиноятларнинг барчаси ҳам фош этилмасдан қолаётганлиги ушбу жиноятларни содир этган шахсларга нисбатан жазонинг муқаррарлиги принципи амалда таъминланмаётганлигини, бундан ташқари фирибгарлик жиноятидан жабр кўрган шахсларнинг мол-мулки ўз-ўзидан фирибгарлар қўлида қолиб кетаётганлигини кўрсатмоқда.

Бугунги кунда йўл-транспорт ҳодисалари сабабли вафот этаётган ва тан жароҳати олаётган шахслар, айниқса ёшлар ва болалар ўлимининг юқорилиги йўл ҳаракати хавфсизлигини таъминлаш заруратини кун тартибидаги энг муҳим масалалардан бирига айлантирмоқда.

Янги Ўзбекистонни барпо этиш йўлида суд-ҳуқуқ тизимидаги ислоҳотлар давлат сиёсатининг асосий устувор йўналишларидан бири сифатида эътироф этилиб, ушбу йўналишда бир қатор ижобий натижаларга эришилди.

Мақолада Ўзбекистон Республикаси ИИВ хузуридаги Жазони ижро этиш департаменти фаолиятида олиб борилаётган ислоҳотлар, маҳкумларни ижтимоий фойдали меҳнат орқали тарбиялаш жараёнидаги тадбирлар ва мазкур тадбирларнинг самарадорлигини ошириш масалалари таҳлил қилинган.

Маъмурий ҳуқуқнинг асосий субъектларидан бири – бу фуқа­ро­лар­дир. Ўзбекистон Республикаси фуқаролари, хорижий давлат­лар­нинг фуқаролари ва фуқаролиги бўлмаган шахслар маъмурий-ҳуқуқий муносабатларга киришиб, маълум бир субъектив ҳуқуқ ва мажбуриятларга эга бўлишлари мумкин.

Миллий демократик тараққиётга эришишда конституция нормалари ҳуқуқий тизим барқарорлигини таъминлашга ҳизмат қилмоқда. Конституция нормаларини ижтимоий ҳаётда қарор топтириш жамиятни янгилаш ва мамлакатни ислоҳ этишда нафақат Конституция балки қонунларнинг устунлигини таъминлашга ҳам бевосита алоқадордир. Ўз-ўзидан аёнки Конституция ва қонунларнинг устунлигини таъминламасдан демократик тараққиётга эришиб бўлмайди.

Ўзбекистон Республикаси Президентининг “2017–2021 йилларда Ўзбекистон Республикасини ривожлантиришнинг бешта устувор йўналиши бўйича Ҳаракатлар стратегиясининг “Илм, маърифат ва рақамли иқтисодиётни ривожлантириш йили”да амалга оширишга оид давлат дастури тўғрисида”ги фармонига мувофиқ, Ўзбекистон Республикаси Вазирлар Маҳкамасига илм ва маърифат, ахборот технологиялари, меҳнат муносабатлари ва тадбиркорликни ривожлантириш каби зарур бўлган ахборотларни олиш имконияти асоссиз равишда чекланишига йўл қўймаслик мақсадида, шунингдек, халқаро стандартларни инобатга олган ҳолда 2020 йил 1 сентябрга қадар давлат сири деб ҳисобланган маълумотлар рўйхатини қайта кўриб чиқиш вазифаси асосий йўналишларидан бири этиб белгиланди[1].

В данной статье раскрыты сущность административно-правовых реформ в области борьбе с киберпреступлениями и обеспечение кибербезопасности в Республике Узбекистан. Подробно описывается деятельность органов внутренних дел и также реформы в Академии МВД Республики Узбекистан. Автором разработаны рекомендации и предложения по совершенствованию механизмов по борьбе с киберпреступлениями и обеспечению кибербезопасности в Республике Узбекистан.

Ушбу мақолада Маҳалла ҳуқуқ-тартибот масканларининг жамоат тартибини сақлаш фаолиятини ташкил этишни такомиллаштириш йўналишлари, шакл ва усуллари, ҳуқуқий асослари, маҳалла ҳуқуқ-тартибот масканида жамоат тартибии сақлаш фаолиятини ташкил этишдаги муаммо ва камчиликлар ҳамда уларни бартараф этиш юзасидан фикр ва мулоҳазалар ёритилган.

В статье проводится теоретический анализ научных взглядов о понятии результатов оперативно-розыскной деятельности как средств доказывания в досудебном производстве, что имеет важное прикладное значение в организации деятельности органов внутренних дел в борьбе с преступностью.

Мазкур мақолада ички ишлар органларининг миграция ва фуқароликни расмийлаштириш соҳасида амалга оширилаётган ислоҳотлар, ички ва ташқи миграция бўйича  республикада  қабул  қилинаётган  норматив - ҳуқуқий ҳужжатлар ҳамда уларнинг долзарблик жиҳатлари, хорижий тажриба атрофлича ўрганиб чиқилган.

Мақолада маъмурий жавобгарлик тўғрисидаги мамлакат қонунчилигини такомиллаштириш масалалари, ички ишлар органларининг маъмурий ва ҳуқуқни муҳофаза қилиш фаолияти билан боғлиқ муаммолар, амалдаги миллий қонунчиликнинг таҳлили кўриб чиқилган.

Жамоат хавфсизлигини таъминлаш давлат мавжудлигининг барқарор, муҳим ва мажбурий элементларидан биридир [8; 161-б.], жамоат хавфсизлигини таъминлаш ҳар қандай даврда ҳам давлатларнинг, хусусан, ундаги ҳуқуқни муҳофаза қилувчи органларининг асосий фаолият йўналиши ҳисобланган [7; 91-б.], у давлатнинг ҳуқуқни муҳофаза қилиш тизимини ривожлантириш борасидаги кун тартибининг энг муҳим масаласидир [9; 167-б.].

В статье представлен анализ нормативно-правовых актов, принятых в рамках, проводимых в последние годы реформ в органах внутренних дел в сфере охраны общественного порядка и общественной безопасности, их роль в качестве правовой основы охраны и безопасности общественного порядка, содержание и перспективы регулируемых ими социальных отношений.

Мамлакатни модернизация ва ислоҳ қилиш, давлат бошқаруви органлари фаолиятининг очиқлигини таъминлаш бўйича амалга оширилаётган туб ислоҳотлар даврида Ўзбекистон Республикасида давлат назоратининг назарий ва амалий жиҳатларини илмий тадқиқ этиш ҳамда уни такомиллаштириш долзарб масалалардан бири ҳисобланади.

Йўл ҳаракати хавфсизлигини таъминлаш турли ташкилий чора-тадбирларларлардан ташкил топган бўлиб, улари яхлит тизимга келтириш, ўзар мувофиқлаштитиш муҳим аҳамиятга эга ҳисобланади.

Давлатимизда ўсиб улғаяётган ҳар бир ёшлар бизнинг келажагимиз ҳисобланади.

Ушбу мақолада маъмурий ҳуқуқбузарликлар тўғрисидаги ишларни электрон шаклда юритиш тушунчаси ва ҳуқуқий асослари таҳлил этилган.

“Korrupsiyaviy huquqbuzarliklar” tushunchasini yoritishimizdan oldin biz albatta korrupsiya va huquqbuzarlik tushunchalarini yoritib keyin ikkalasini birikmasidan tashkil topgan “Korrupsiyaviy huquqbuzarliklar” tushunchasini yoritish maqsadga muvofiq bo‛ladi.

Мақолада оммавий тадбирларни ўтказишда ички ишлар органлари жамоат тартибини таъминлаш бўйича ҳаракатлари ҳуқуқий жиҳатдан таҳлил қилинган.

Повышение квалификации различных категорий работников всегда базируется на определенных исходных позициях, которые проявляются в выборе целей, содержания, способов его структурирования и технологий взаимодействия обучающихся и преподавателей. Эту основу составляют методологические походы.

Ушбу мақолада ИИОларининг коррупцияга оид ҳуқуқбузарликларнинг тушунчаси ва турлари ҳамда ушбу фаолиятни тартибга солувчи норматив ҳуқуқий асосларнинг қўлланилиш тартиби акс эттирилиган. Шу билан биргаликда, коррупциявий ҳуқуқбузарликларининг олдини олиш ҳамда мансабдор шахсларнинг ваколатини суистеъмол қилиш тушунчалари ёритилган.                                                    

Ўзбекистон Республикасининг қонунлари ижросини таъминлашнинг ташкилий-ҳуқуқий асосларини белгилаш масаласи Маъмурий ислоҳотлар концепциясини амалга оширишда муҳим аҳамиятга эга.

Ушбу мақолада Профилактика инспекторининг маъмурий юрисдикциявий фаолиятининг ўзига хос хусусиятлари, ушбу фаолиятни такомиллаштириш йўналишлари, шакл ва усуллари, ҳуқуқий асослари, мазкур йўналишдаги фаолиятни ташкил этишдаги муаммо ва камчиликлар ҳамда уларни бартараф этиш юзасидан фикр ва мулоҳазалар ёритилган.

в статье проведен научный анализ содержания проводимых в нашей стране реформ, касающихся деятельности органов внутренних дел по охране и обеспечению общественного порядка, играющих важную роль в установлении стабильности, мира и спокойствия, обеспечении безоговорочного соблюдения прав и свобод человека, охране общественного порядка, безопасности личности, общества и государства.

Мақолада тезкор-қидирув фаолиятининг ўзига хос хусусиятлари, ички ишлар органларининг тезкор бўлинмалари томонидан тезкор-қидирув фаолиятини амалга оширишнинг ҳуқуқий асослари ҳамда ушбу фаолиятини ҳуқуқий тартибга солишнинг айрим масалалари ёритилган.

Мақолада қасддан баданга шикаст етказиш жиноятлари бўйича олимларнинг фикр мулоҳазалари, хорижий мамлакатлар қонунчилиги таҳлил қилинган.

Ушбу мақолада ички ишлар органлари фаолиятидаги мавжуд муаммолар ва уларнинг ечимлари ёритилган. Жамият ҳаётидаги криминоген вазиятни, ҳуқуқбузарликлар профилактикаси, жиноятларнинг барвақт олдини олиш бўйича мавжуд муаммолар ва камчиликларни аниқлаш масаласига катта аҳамият талаб этилади.

Мамлакатимизда бир гуруҳ шахслар томонидан содир этилган ҳуқуқбузарликлар билан боғлиқ одил судловни амалга ошириш вазифалари жиноий ва маъмурий судлар зиммасига юклатилган.

ушбу мақолада ҳузирги кунда қонунчиликда мавжуд муаммолардан бири – “жамоат жойи” тушунчасининг мавжуд эмаслиги, қонунчилик ҳужжатларини таҳлил этган ҳолда, ушбу тушунчанинг қонунчиликда мустаҳкамланиши ижтимоий зарурат эканлиги ифодалаб берилган.

Ушбу мақолада мамлакатимизда малакали ҳайдовчиларни тайёрлашга хукуматимиз томонидан ишлаб чиқилаётган чора тадбирлар, ҳайдовчиларга қўйиладиган талаблар, ўқитувчи ва ҳайдовчиларнинг касбий компетентлигини ривожлантириш йўллари ва шароитлари ёритилган.

Мазкур мақолада муаллиф тезкор-қидирув фаолиятининг айрим жиҳатларини батафсил ёритиб берган. Бундан ташқари, муаллиф тезкор-қидирув фаолияти натижаларидан фойдаланишга оид нормалар ва тезкор-қидирув фаолияти давомида шахснинг ҳуқуқ ва эркинликларини ҳимоя қилиш кафолатларини таъминлаш бўйича механизмлардаги муаммолар ҳамда қонунчиликда бўшлиқлар мавжудлигини очиб беришга интилган. Шунингдек, мақолада жиноят содир этган ҳар қандай шахсга адолатли жазо берилиши ҳамда айби бўлмаганда ҳеч бир шахс жавобгарликка тортилмаслиги, жиноят процессида далилларни тўплаш ва мустаҳкамлаш ҳамда исбот қилиш жараёнида таъқиқланган ҳолатлар таҳлил қилинган.

Мақолада юртимизда ички ишлар идораларига тааллуқли бўлган ислоҳотлар, фуқароларнинг ҳуқуқлари, эркинликлари ва қонуний манфаатларини ҳимоя қилинишида қабул қилинган норматив-ҳуқуқий хужжатларнинг аҳамияти, ахборот-таҳлил статистик маълумотлари, таҳликали бўлган ҳозирги замонда ислоҳотларнинг зарурияти, замонавий илм-фан ютуқларининг жорий қилиниши, рақамли технологиялар, суд-тергов фаолиятидаги ислоҳотлар, илмий ёндашилган таҳлиллар орқали бошқарувни самарали амалга ошириш жиҳатлари ўз аксини топган.

Ўзбекистон Республикасининг Конституциясига мувофиқ Ўзбекистон Республикаси ҳудудидаги чет эл фуқароларининг ва фуқаролиги бўлмаган шахсларнинг ҳуқуқ ва эркинликлари халқаро ҳуқуқ нормаларига мувофиқ таъминланади.

Юртимизда жамоат хавфсизлигини таъминлаш, ҳуқуқбузарликларнинг олдини олиш ва жиноятчиликка қарши курашишнинг яхлит тизимини шакллантириш борасида самарали ишлар олиб борилмоқда.

Фуқароларнинг ўзини ўзи бошқариш органлари ҳамда профилактика инспекторлари ўзларига бириткирилган маъмурий ҳудудларда носоғлом турмуш тарзи кечираётган оилаларни аниқлаб улар билан мнзилли профилактика ишларини олиб боришлари лозим бўлади.

Ушбу мақолада ички ишлар органи ходимининг ўз хизмат бурчларини бажаришларига қаршилик кўрсатиш ҳуқуқбузарлиги учун жавобгарликнинг мазмун-моҳияти, шу мавзуда илмий тадқиқотлар олиб борган олимларнинг фикрлари таҳлили, шунингдек, ички ишлар органи ходимининг ўз хизмат бурчларини бажаришларига қаршилик кўрсатиш ҳуқуқбузарлигининг бошқа ҳуқуқбузарлик турларидан фарқли жиҳатлари баён этилган.

мазкур мақолада ички ишлар органлари тизимида касбий танлов ўтказишнинг психологик асослари ва уни такомиллаштириш йўллари борасидаги фикр-мулоҳазалар билдирилган.

Ушбу мақолада йўл-транспорт ходисаларига оид сатитистик маълумотлар, уларнинг келтириб чиқарган сабаблар унга имкон берган шарт-шароитлар ҳамда йўл-транспорт ходисаларини олдини олишга доир бир неча таклифлар баён этилган.

Мақолада экстремизм ғояларига қарши курашда экстремизмнинг профилактикасини амалга ошириш ва ташкил этишда бугунги кун ислоҳотларининг ҳуқуқбузарликлар профилактикасидаги ўрни ҳамда аҳамиятини мазмунан ёритиб беришда давлат органлари ҳамда жамоатчилик ташкилотлари томонидан ёшлар орасида экстремизмга қарши курашишни олдини олишга қаратилган маънавий-маърифий, тарбиявий чора-тадбирлари ёритилган.

Мақолада жиноят процессуал кодекси талаблари асосида амалга ошириладиган мулкий зарарни қоплашда мол-мулкни хатлаш тергов ҳаракатининг назарий тушунчалари ва унинг бугунги кундаги амалиётдаги таҳлиллари,  мавжуд муаммолар ва уларни ечимлари юзасидан муаллиф фикрлари баён этилган. Хусусан, хориж тажрибаси билан қиёслаган ҳолда амалдаги жиноят-процессуал қонунчилигига асосан ҳукмнинг фуқаровий даъвогар ва бошқа мулкий ундиришларга доир қисмининг ижросини таъминлаш учун гумон қилинувчининг, айбланувчининг, судланувчининг ва фуқаровий жавобгарнинг мол-мулки хатланиши юзасидан қонунчиликдаги мавжуд бўшлиқларни тўлдириш,  муаммолар ва уларни ечимлари юзасидан муаллиф фикрлари баён этилган.

Мақолада Ўзбекистон Республикасида фуқароларни ўзини ўзи бошқариш органлари фаолиятини ҳуқуқий таъминлашда маъмурий қонунчилик нормаларида мавжуд ҳуқуқий бўшлиқлар, ушбу бўшлиқларни тўлдиришга оид қонун нормаларни яратиш масалалари таклиф қилинган.

Маълумки, дунёдаги барча давлатларнинг миллий қонунчилигида шахс ҳуқуқ ва эркинликлари, ҳаёти, соғлиғи, шаъни, қадр-қиммати ва бошқа қонуний ҳуқуқ ва манфаатларини ҳимоя қилишни таъминлашнинг самарали механизмини шакллантириш ва уни ҳуқуқий тартибга солишга алоҳида эътибор қаратилади.

Мақолада автотранспорт билан боғлиқ холатларни бартараф этиш,  йўл ҳаракати хавфсизлигини таъминлашнинг самарадорлигини ошириш, замонавий ахборот технологиялари имкониятларидан кенгроқ фойдаланиш каби масалалар ва тахлилий маълумотлар ёритилган.

Сўнги йилларда Юртимизда қонунчилик тизимида туб ислоҳатлар даври бўлди.

Ўзбекистон Республикасидаги шартномавий муносабатларга оид асосий қоидалар Ўзбекистон Республикаси Фуқаролик кодекси ва Ўзбекистон Республикаси «Хўжалик юритувчи субъектлар фаолиятининг шартномавий-ҳуқуқий базаси тўғрисида»ги қонунда белгиланган.

Ўзбекистон Республикаси Президентининг «Жиноят-ижроия қонунчилигини тубдан такомиллаштириш чора-тадбирлари тўғрисида» 2018 йил 7 ноябрдаги ПҚ-4006-сон ва «Озодликдан маҳрум этилган шахсларни меҳнат билан бандлигини таъминлаш бўйича қўшимча чора-тадбирлар тўғрисида» 2019 йил 29 январдаги ПҚ-4138-сон қарорлари ижросини таъминлаш мақсадида, Вазирлар Маҳкамасининг 2019 йил 16 апрелдаги “Озодликдан маҳрум этилган шахслар учун умумий таълим ва касб-ҳунарга ўқитиш тизимини такомиллаштириш чора-тадбирлари тўғрисида”ги 318-сонли қарори имзоланди.

Janubiy Koreya turistik sanoatining aksariyat qismi ichki turizm tomonidan qo'llab-quvvatlanadi.