Yevroosiyo akademik tadqiqotlar jurnalining Universal indeks kutubxonasi

В статье представлена математическая модель, алгоритм и результаты  численного исследования крутильных колебаний деталей центробежного масляного фильтра дизелей тепловозов в виде дискретной пятимассовой системы, численные исследования проведены в среде программирования MATHCAD 15.

Ushbu maqolada ingliz tilini chet tili sifatida (EFL) o‘qitishda tanqidiy fikrlash va emotsional intellektni uyg‘unlashtirish masalasi yoritiladi. Tanqidiy fikrlash o‘quvchilarga ma’lumotni tahlil qilish va ongli qarorlar qabul qilish imkonini bersa-da, stress va motivatsiyaning pasayishi kabi hissiy to‘siqlar bu jarayonga salbiy ta’sir ko‘rsatadi. Shu nuqtai nazardan, emotsional intellekt o‘quvchilarning hissiy muammolarini yengishda va tanqidiy fikrlash samaradorligini oshirishda muhim omil hisoblanadi. Maqolada EFL darslarida EI va tanqidiy fikrlashni integratsiya qilishning samarali usullari taklif etilib, nazariy asoslar va amaliy metodlarning uyg‘unlashuvi orqali o‘quv jarayonining faolligi hamda natijadorligini kuchaytirish yo‘llari ko‘rib chiqiladi.

Maqolada boshlang‘ich sinf o‘quvchilarining badiiy matnni tushunish va o‘qish savodxonligini oshirish texnikasi, kitobga bo‘lgan qiziqishini oshirishning ijtimoiy asoslari haqida fikr yuritiladi.

Ushbu maqola sanoat korxonalarini raqamlashtirish va sifat darajasini oshirish mavzusiga bag'ishlangan bo'lib, Industry 4.0 kontseptsiyasi doirasida rivojlanayotgan raqamli transformatsiya jarayonlarini ilmiy yondashuv asosida tahlil qiladi. Maqolada raqamlashtirishning asosiy mexanizmlari, texnologiyalari (IoT, AI, big data) va ularning ishlab chiqarish samaradorligi, ekologik barqarorlik va bozor raqobatbardoshligiga ta'siri batafsil ko'rib chiqiladi. O'zbekiston va xalqaro tajribalar asosida empirik misollar keltirilgan, shuningdek, raqamlashtirish jarayonidagi qiyinchiliklar, ularni yengish yo'llari va kelajak istiqbollari muhokama qilinadi. Natijada, raqamlashtirishning korxonalar uchun barqaror rivojlanishni ta'minlashdagi strategik ahamiyati va O'zbekiston iqtisodiyotiga moslashuvchanlik masalalari ta'kidlanadi.

The article presents research on the substantiation of methods for improving the spring suspension systems of high-speed electric trains.

The article presents calculation schemes for modeling the kinematic movements of a torsion spring of a high-speed electric train using a graphical method..

Мазкур мақолада рақобат тўғрисидаги қонунчилик ижроси устидан прокурор назорати тушунчасининг илмий-назарий асосларига доир масалалар таҳлил этилган. Шунингдек, мақолада рақобат тўғрисидаги қонунчилик ижроси устидан прокурор назорати тушунчаси билан боғлиқ олимларнинг фикир ва мулоҳазалари ҳам ўрганилиб, тегишли таклиф ва тавсиялар берилган.

Maqolada talabalarning kommunikativ kompetensiyasini rivojlantirishda loyihaviy o‘qitish (Project-Based Learning, PBL)ning imkoniyatlari tahlil qilinadi. Tadqiqotda PBL metodidan foydalanish nazariy bilimlar va amaliy ko‘nikmalarni integratsiyalashga, talabalarning bilish faoliyatini faollashtirishga, jamoada samarali hamkorlik qilish, o‘z fikrini asoslash va o‘z ishining natijalarini taqdim eta olish ko‘nikmalarini shakllantirishga xizmat qilishi ko‘rsatib o‘tilgan. Shuningdek, maqolada PBLning tanqidiy fikrlash, mas’uliyat va mustaqillikni rivojlantirishdagi o‘rni alohida ta’kidlanadi. Amaliy muammolarni hal etishga qaratilgan loyiha faoliyatida ishtirok etish talabalarda kommunikativ moslashuvchanlikni, ijodkorlikni va kasbiy tayyorgarlikni rivojlantirishi ta’kidlanadi. Xulosa o‘rnida, loyihaviy o‘qitish nafaqat innovatsion pedagogik yondashuv, balki talabalarning shaxsiy va kasbiy shakllanishini ta’minlaydigan samarali vosita ekanligi qayd etiladi.

В статье представлена новая конструкция виброизолирующей подвески вала тягового электродвигателя высокоскоростного электропоезда, новизна технического решения которой защищена патентом Республики Узбекистан на изобретение IAP № 8040 [1].

Since there are currently no effective disease-modifying medications available, neurodegenerative diseases—of which Alzheimer's disease (AD) is the most common—are among the most debilitating illnesses.  The hallmarks of AD, a complex multifactorial neurodegenerative disease, are memory loss and gradual, severe cognitive impairment.  It is the most frequent cause of progressive memory loss (dementia) in the elderly, and there is currently no cure or significant slowing of the disease's progression.  It is not well known or studied how adrenergic receptors contribute to the pathophysiology of tauopathies, including Alzheimer's disease.  Recent research has suggested that medications that target adrenergic receptors may help treat AD and dementias, although overall findings are still unclear because of the variety of pharmacological classes being tried.

Maqolada tergovchining kommunikativ kompetentligi tushunchasi, uning kasbiy ahamiyati va bo‘lajak prokuratura tergovchilarini shakllantirish zarurati muhokama qilinadi. Tergovchining kommunikativ malakasi uning muloqot maqsadlarini aniqlash, professional muloqot holatini baholash, muloqot ishtirokchilari bilan psixologik aloqa o'rnatish va qo'llab-quvvatlash, suhbatdoshning strategiyalarini tanlash va o'z xatti-harakatlarida mazmunli o'zgarishlarga tayyor bo'lishda namoyon bo'ladi. Tergovchining jinoyat ishtirokchilari: gumon qilinuvchilar, ayblanuvchilar, guvohlar, jabrlanuvchilar, advokatlar, prokurorlar, ekspertlar, tarjimonlar bilan o'zaro hamkorligi odamlarning birgalikdagi faoliyatida aloqalarni o'rnatish va rivojlantirishning murakkab ko'p qirrali jarayoni, shu jumladan, axborot almashinuvi (kommunikativ jihat) va aloqa holatiga nisbatan sheriklarning xatti-harakatlarini tartibga solish (interaktiv jihat) sifatida aloqaning umumiy qonunlariga bo'ysunadi. Tergovchining kommunikativ kompetentligi uning kommunikativ faoliyati jarayonida yuzaga keladigan shaxslararo idrok va ruhiy holatlarning psixologik hodisalari va tergov qilinayotgan shaxslar va jinoyatning boshqa ishtirokchilari bilan kommunikativ aloqa o'rnatish bilan bog'liq.

Oqova suvlaridan hosil bo’lgan cho’kmalardan zamonaviy usulda ishlov berish va suvsizlantirish, bu jarayon uchun sarf harajatni kamaytirish yollari ko’rib chiqilgan.

Maqolada ta’lim muassasalarida rus tilini o’qitishning zamonaviy usullari va texnologiyalari ko’rib chiqiladi. O’quv jarayonini tashkil etishda raqamli vositalar, interaktiv platformalar va innovatsion yondashuvlarga alohida e’tibor qaratiladi. Rus tili darslarida yangi usul va texnologiyalarning joriy etilishi taʼlim jarayoni sifatiga qanday ijobiy taʼsir koʻrsatmoqda. O’quvchilarning motivatsiyasini oshirish, kommunikativ kompetensiyani shakllantirish va tanqidiy fikrlashni rivojlantirish nuqtai nazaridan yangi texnologiyalarni joriy etish samaradorligi tahlil qilinadi

Мазкур мақолада Хоразм вилоятининг табиий-географик жойлашув ўрни, геологик ва геоморфологик тузилиши, гидрогеологик шароити ҳамда ўсимлик қоплами кенг ёритилган. Тадқиқотда Хоразм воҳаси Амударёнинг қуйи оқимида жойлашганлиги, унинг литолого-геоморфологик тузилиши, суғориш тизимлари ва ер ости сувлари ҳаракати қишлоқ хўжалиги фаолиятига қай даражада таъсир кўрсатиши илмий асосда баён этилган. Шунингдек, вилоятнинг геоморфологик районларга бўлиниши, ер ости сувларининг минераллашув даражаси ва тупроқ-ўсимлик қопламининг ўзаро боғлиқлиги таҳлил қилинган. Хоразм вилоятининг табиий шароити ва ресурс салоҳияти унинг қишлоқ хўжалиги йўналишида ривожланишини белгилаб берувчи асосий омил сифатида таъкидланган.

Ushbu maqolada hozirgi davrda rivojlanayotgan avtomobilsozlik sanoatida ISUZU avtomobilsozligining ilk yaralishidan hozirgi kungacha bo‘lgan vaqtlar namoyon ettirilgan. Bunda dunyo brendiga ega bo‘lgan kunchiqar mamlakati Yaponiya avtomobil sanoatidagi ISUZU avtomobil zavodining tashkil topishi tarixi, unda ishlab chiqarilgan ilk dizel dvigatelidagi yuk avtomobillari va dunyoda birinchilardan bo‘lib yengil avtomobillar uchun yaratilgan dizel dvigatellari, hamda mazkur kompaniyaning mamlakatimizdagi avtomobil sanoatida tutgan o‘rni haqida ma’lumotlar ko‘rsatilgan.

Mazkur maqolada ingliz tilida gapirish va yozish ko‘nikmalarini baholashda pedagogik mexanizmlarni takomillashtirish masalasi yoritilgan. Tadqiqot O’Sullivan (2012) va Weigle (2012) tomonidan ilgari surilgan nazariy yondashuvlarga asoslanib, baholash jarayonining ishonchliligi, haqqoniyligi va amaliy samaradorligini oshirish yo’llarini tahlil qiladi. Og‘zaki nutqni baholashda topshiriq dizayni, suhbatdoshning ta’siri, test topshiruvchining shaxsiy xususiyatlari va baholovchining subyektiv yondashuvi muhim omillar sifatida ko‘rib chiqiladi. Shuningdek, topshiriqlar formatini diversifikatsiya qilish — suhbat, monolog, rolli o‘yin va guruhli muhokama shakllaridan foydalanish — nutq kompetensiyasini har tomonlama namoyon etishga xizmat qilishi ta’kidlanadi. Baholovchilarning tayyorgarligi va kalibrlash jarayonini yo‘lga qo‘yish baholashdagi izchillik va obyektivlikni kuchaytiradi. Yozma nutqni baholashda esa grammatika, so‘z boyligi va fikrni mantiqan tashkil etish o‘rtasidagi muvozanat muhim hisoblanadi. Analitik baholash shkalalari (FSI modeli) yordamida o‘quvchining individual kuchli va zaif tomonlarini aniqlash imkoniyati kengayadi. Shuningdek, baholash jarayonida adolatlilikni ta’minlash — suhbatdoshlar tarkibidagi jins va yosh balansi, sharoitlarning tengligi — testning validligi va ishonchliligini kafolatlaydi. Xulosa sifatida, og‘zaki va yozma nutqni baholashda zamonaviy pedagogik mexanizmlarni qo‘llash til o‘qitish tizimining sifatini oshirishda muhim omil sifatida e’tirof etiladi.

Mazkur maqolada sug‘oriladigan yerlarda sho‘r yuvish ishlarini amalga oshirishda zamonaviy texnologiyalarni qo‘llashning ahamiyati va samaradorligi chuqur tahlil qilingan. Tadqiqot davomida an’anaviy usullar bilan zamonaviy texnologiyalar o‘rtasidagi farqlar yoritilib, suv tejamkorligi, energiya samaradorligi hamda ekologik barqarorlik masalalari keng yoritilgan. Shuningdek, GPS, GIS, dron, sun’iy intellekt va raqamli monitoring tizimlari yordamida sho‘r yuvish jarayonlarini takomillashtirish imkoniyatlari o‘rganilgan. Maqolada, shuningdek, ilg‘or xorijiy tajribalar asosida samaradorlikni oshirish bo‘yicha taklif va tavsiyalar ishlab chiqilgan.

Ushbu mаqоlаdа milliy libоslаrdа rаnglаrning estetik, psixоlоgik vа mаdаniy аhаmiyаti yоritilgаn. Rаnglаrning insоn psixоlоgiyаsigа tа’siri, ulаrning hissiyоt vа kаyfiyаtgа tа’sir etuvchi xususiyаtlаri tаhlil qilinаdi. Rаng tаnlаshdа mаdаniy rаmzlаr, dizаyn nаzаriyаlаri vа ekоlоgik оmillаr muhim rоl о‘ynаshi tа’kidlаnаdi. Shuningdek, rаnglаrning mаrketing, tibbiyоt, psixоlоgiyа vа dizаyndаgi qо‘llаnilishi misоllаr bilаn yоritilgаn. Rаng psixоlоgiyаsi оrqаli milliy libоslаrdа nаfаqаt gо‘zаllik, bаlki mа’nаviy ifоdа vа milliy о‘zlikni nаmоyish qilish imkоni bоrligi kо‘rsаtib о‘tilgаn.

Ushbu mаqоlаdа etnоdizаyn tushunchаsi, uning аn’аnаviylik vа zаmоnаviylik unsur­lаri о‘rtаsidаgi о‘zаrо bоg‘liqlik tаhlil qilinаdi. Milliy bezаklаr, mаtоlаr, nаqshlаr vа tikuvchilik sаn’аti misоlidа аn’аnаviy elementlаrning zаmоnаviy libоs dizаynidа qаndаy mоslаshuvi vа estetikа jihаtdаn yаngilаnishi kо‘rib chiqilаdi. Shuningdek, О‘zbekistаn misоlidа dizаynerlаr ijоdidа etnоdizаyn tendensiyаlаrining rivоjlаnishi, tаrkibiy elementlаri, ijtimоiy-mаdаniy аhаmiyаti vа аmаliy qо‘llаnilishi hаqidа mа’lumоtlаr keltirilаdi.

Ushbu maqolada milliy motivlarning zamonaviy moda dizaynidagi o‘rni va talqini ilmiy nuqtai nazardan tahlil qilinadi. Milliy motivlar madaniy meros sifatida xalqning o‘zligini ifodalovchi naqshlar, ranglar va shakllardan tashkil topgan bo‘lib, ularning zamonaviy moda sanoatiga integratsiyasi madaniy, estetik va iqtisodiy jihatdan muhim ahamiyatga ega ekanligi ko‘rsatildi. Zamonaviy dizaynerlar milliy motivlarni yangi formatda talqin qilib, kiyim-kechak va aksessuarlar dizaynida qo‘llash orqali madaniy an’analarni saqlab qolish bilan birga global moda bozorida milliy brendlarni rivojlantirishga hissa qo‘shmoqdalar. Shuningdek, milliy motivlarning moda orqali targ‘ib qilinishi iqtisodiy rivojlanish va yosh dizaynerlarning o‘z brendlarini yaratishiga yordam berishi ta’kidlandi.

В статье рассматривается технология производства термостабильной аммиачной селитры с применением фосфатных добавок, обеспечивающих повышение термической устойчивости продукта. Представлены теоретические основы взаимодействия аммиачной селитры с фосфатами, описаны стадии производственного процесса, а также приведены результаты лабораторных и промышленных испытаний. Полученные данные показывают эффективность применения фосфатов для стабилизации структуры аммиачной селитры, снижения её гигроскопичности и повышения безопасности хранения.

Cardiovascular pathologies are currently one of the key problems for the healthcare system, ranking first among the causes of death and significantly reducing the quality of life of the population. The statistics from the World Health Organization (WHO) indicate that approximately 56 million people are killed by these diseases every year. This number is not constant, as it is dependent on the demographic traits of each country, the state of the healthcare sector and the environmental status. The primary causes are heart and vascular diseases, cancerous tumors, respiratory issues and other diseases that are infectious. The ratio of these causes of death varies significantly depending on the geographical location: each country and region demonstrates its own specifics. This is due to both the general health of residents and their way of life, as well as the level of development and availability of medical services.

Ushbu maqolada yugurish texnikasining nazariy va amaliy asoslari, uning sportchilarning jismoniy ko‘rsatkichlariga ta’siri, hamda samaradorligini oshirish yo‘llari tahlil qilinadi. Yugurish harakatining biomekanik tahlili asosida texnik xatoliklarni aniqlash va ularni bartaraf etish usullari ko‘rib chiqiladi. Shuningdek, yugurish texnikasini takomillashtirishda tayyorgarlik darajasi, tana holati, oyoq harakati va nafas olishning o‘rni haqida ilmiy asoslangan fikrlar bayon etiladi. Maqolada ilg‘or sportchilar va trenerlar tajribasi hamda zamonaviy texnologiyalardan foydalanish imkoniyatlari ham o‘rganilgan.

В статье анализируются современные подходы к школьной дезадаптации. Дезадаптация рассматривается как состояние, возникающее в результате несоответствия социально-психологического и психофизиологического состояния ребенка требованиям новой социальной среды. Исследования показывают, что школьная дезадаптация связана с психологическими, социальными и педагогическими аспектами, которые могут негативно влиять на успеваемость учащихся, социальную адаптацию и личностное развитие. Результаты исследования показывают, что школьная дезадаптация является серьезной социальной проблемой, и для ее решения необходимо внедрение диагностических, профилактических и коррекционных методов.

Maqola sport sohasidagi agentlik shartnomalarida taraflarning huquq va majburiyatlariga bag‘ishlangan. Unda sport agentlari, sportchilar va klublar o‘rtasidagi shartnomaviy munosabatlarning huquqiy asoslari, taraflarning asosiy huquq va majburiyatlari, shuningdek, ushbu shartnomalarning xalqaro va milliy qonunchilikka muvofiqligi ko‘rib chiqiladi. Maqolada shartnomalarda ko‘zda tutilgan mas’uliyat, shartlarning shaffofligi, mojarolarni hal qilish mexanizmlari va amaliy muammolar tahlil qilinadi. Bundan tashqari, sport agentlik shartnomalarining samaradorligini oshirish va adolatli munosabatlarni ta’minlash bo‘yicha takliflar beriladi.

Maqalada J. Izbasqanov poeziyasında qosıq qurılısınıń áhmiyetli máseleleriniń biri bolǵan bántlerdiń qollanıw ózgeshelikleri, alımlardıń pikirleri keltirilgen

Sporttıń hár qıylı túrlerinde jeńil atletika qurallarınan paydalanıwdıń ornı anıqlanıp, sonday-aq jas basketbolshılardıń fizikalıq tayarlıq dárejesine tásiri sıpatlanadı. Jas sportshılardı tayarlaw sistemasında jeńil atletika qurallarınan paydalanıw zárúrligi tájiriybede tiykarlanǵan.

Ushbu maqolada voleybolning shakllanishi va rivojlanishi, uning o‘yin sifatida rivojlanishi, birinchi rasmiy musobaqalarning boshlanishi, o‘yin rivojlanishi bilan qoidalar o‘zgarishi ko‘rib chiqiladi. O‘yinchilarning texnik ko‘nikmalari ham muhokama qilinadi.

Matematik analizning asosiy tushunchalari funksiya, hosila, differensial va uzluksizlikdir. Bu tushunchalar nazariy matematikaning, shu bilan birga fizika, texnika, iqtisodiyot va boshqa ko‘plab fanlarning ham asosini tashkil etadi. Maqolada ushbu tushunchalarning xususiyatlari aytib o‘tiladi va shu bilan birga bu tushunchalar orasidagi bog‘lanishlar keltiriladi.

Sotsiolingvistika — bu til va jamiyat o‘rtasidagi o‘zaro munosabatni o‘rganadigan fan bo‘lib, unda til shakllari ijtimoiy tuzilmalar tomonidan qanday shakllanishi va shaxsiy hamda ijtimoiy identifikatsiyalar til orqali qanday ifodalanishi tahlil qilinadi. Ushbu maqolada Labov, Wardhaugh va Fuller, Bucholtz va Hall, Deumert, Fought hamda Calderning ishlari asosida sohaning nazariy tahlili keltirilgan. Unda til variatsiyasi, jins, etniklik, identitet va ko‘p tillilik kabi asosiy yo‘nalishlar empirik tadqiqotlar va global statistik ma’lumotlarga tayangan holda yoritilgan. Tahlillar shuni ko‘rsatadiki, til variatsiyasi tasodifiy emas, balki ijtimoiy mazmunga ega bo‘lib, til inson jamiyatlarining nafaqat aks ettiruvchisi, balki ularni shakllantiruvchi omil sifatida ham xizmat qiladi.