Универсальная индексная библиотека Центрально-Азиатского журнала междисциплинарных исследований и исследований управления

This article explores the syntactic complexity of news reports in English and Uzbek. By analyzing sentence length, clause structures, and the use of subordination, the study reveals significant differences and similarities between the two languages. The findings demonstrate how structural patterns contribute to the clarity, formality, and reader engagement of news texts. This comparative linguistic analysis contributes to understanding cross-linguistic stylistic tendencies in journalistic discourse.

This article explores the stylistic functions of repetition in English societal news discourse. Repetition, as a rhetorical and linguistic device, plays a vital role in emphasizing key ideas, constructing persuasive narratives, and reinforcing ideological positions in journalistic texts. Drawing on examples from contemporary British and American news articles, the study categorizes various forms of repetition—including lexical, syntactic, and discourse-level repetition—and examines their pragmatic and stylistic impact. The findings reveal that repetition is not only a marker of cohesion but also a powerful tool for audience engagement and ideological framing. This research contributes to a deeper understanding of how linguistic stylistic features operate in modern news media to shape public perception and discourse.

 Smoking is a risk factor for the development of various dental diseases. The mucous membrane of the oral cavity, tongue, gums of a smoker is exposed to several unfavorable factors: high temperatures, irritating combustion products and toxic resins. Tobacco smoke contains about 200 harmful substances (43 carcinogenic), including carbon monoxide, soot, benzopyrene, hydrocyanic acid, arsenic, ammonia, radioactive elements, nicotine. Carbon monoxide, or carbon monoxide, binds the protein hemoglobin, the resulting carboxyhemoglobin is unable to carry oxygen, as a result of which tissue respiration processes are disrupted.

Ushbu maqolada Yangi Oʻzbekistonni qurish, Uchinchi Renessans poydevorini barpo etishda boshlangʻich sinf matematika darslarining ahamiyati, ayniqsa, arifmetik amallarni oʻrgatishning bolalar tafakkuri va mantiqiy fikrlashini shakllantirishdagi oʻrni yoritilgan. Maqolada milliy taʼlim tizimini takomillashtirishga qaratilgan islohotlar, ilgʻor xorijiy tajribalar va innovatsion yondashuvlar tahlil qilinadi. Shuningdek, arifmetik amallarni oʻzlashtirish orqali oʻquvchilarning kelajakda fanga qiziqishi, muammolarni yechish koʻnikmalari va ijodiy salohiyatini rivojlantirishga qaratilgan amaliy takliflar keltirilgan

Ushbu maqolada umumtaʼlim maktablarida iqtidorli o‘quvchilar bilan ishlashning zamonaviy usullari, pedagogik yondashuvlar va iqtidorni aniqlash, rivojlantirishning samarali metodlari ko‘rib chiqiladi. Shuningdek, xorijiy tajriba va milliy amaliyot asosida iqtidorli bolalarni qo‘llab-quvvatlashga qaratilgan tavsiyalar berilgan.

Ushbu maqolada atrof-muhit va iqtisodiy samaradorlik o‘rtasidagi o‘zaro munosabatlar, mavjud qarama-qarshiliklar va ular orasida uyg‘unlikka erishish yo‘llari tahlil qilingan. Iqtisodiy o‘sishni ekologik xavfsizlik bilan muvofiqlashtirish masalalari, O‘zbekiston va xalqaro tajriba asosida o‘rganilgan. Shuningdek, ekologik barqarorlikni ta’minlashda innovatsion yondashuvlarning o‘rni ko‘rib chiqilgan.

Ushbu maqolada bank tizimining mazmun-mohiyati, asosiy funksiyalari hamda pul-kredit siyosatining nazariy asoslari tahlil qilingan. Shuningdek, O‘zbekistonda bank tizimining shakllanish bosqichlari, pul-kredit siyosatining amaliyotdagi ko‘rinishlari va uning iqtisodiy jarayonlarga ta’siri ilmiy asosda yoritilgan. Maqolada mavjud muammolar va istiqbolli yo‘nalishlarga ham e’tibor qaratilgan.

В статье рассматривается актуальная проблема развития цифровых и инновационных компетенций педагогов в условиях современной образовательной среды. Проведён анализ теоретических подходов к определению данных компетенций, а также представлены результаты эмпирического исследования, включающего опрос, наблюдение, анализ учебных программ и интервью с педагогами. Выявлены основные тенденции и проблемы, связанные с освоением цифровых технологий и инновационных методов обучения в педагогической практике. Особое внимание уделено барьерам, препятствующим развитию компетенций, а также предложены практические рекомендации по их преодолению. Реализация предложенных мер позволит повысить качество образовательного процесса, стимулировать инновационную активность педагогов и подготовить учащихся к успешной жизни и профессиональной деятельности в условиях цифровой экономики и информационного общества.

Investment attractiveness refers to the overall set of economic, social, and political conditions that determine a region’s ability to attract investment. The qualitative approach relies on expert assessments, interviews, and subjective judgments, while the quantitative approach involves numerical data, statistical modeling, and measurable performance indicators. The G‘ijduvon Free Economic Zone provides a practical example of how location and infrastructure can influence regional investment appeal. Uzbekistan’s 2019 Law on Investments is a key instrument providing guarantees to investors and shaping the legal framework for economic development.

Мақолада пора олиш жиноятини тергов қилишда бирламчи ва кейинги тергов ҳаракатларини ўтказишнинг тактик хусусиятлари ва стратегик йўналишларини ўрганади. Жиноий-процессуал қонунчилик асосида пора олиш фактларини очиб беришда қўлланиладиган тергов тактикаси, далилларни йиғиш кетма-кетлиги ва тергов ҳаракатлари ўртасидаги алоқадорлик таҳлил қилинган. Мақолада жойни кўзлаш, қидириш, тинтиш, гувоҳларни сўроқ қилиш, яққол солиштириш ва экспертиза тайинлашнинг ўзига хос жиҳатлари қаралган. Шунингдек, коррупция жиноятларини тергов қилишда психологик омиллар, тактик комбинациялар ва замонавий техник воситалардан фойдаланиш масалалари муҳокама этилган.

Статья посвящена анализу вклада институтов гражданского общества в реализацию политических реформ в Узбекистане в период трансформации, обозначаемый как этап «Нового Узбекистана». В центре внимания динамика правовых и институциональных изменений, способствующих расширению участия граждан в управлении, активизации деятельности негосударственных организаций и усилению общественного контроля. Работа включает обзор ключевых правовых актов, формирующих основы взаимодействия между государством и гражданским обществом, а также рассматривает конкретные примеры вовлечённости граждан в реформаторские процессы. Кроме того, рассматриваются существующие вызовы, такие как ограничения независимости НПО, бюрократические барьеры и особенности политической культуры. В заключение подчеркивается, что, несмотря на сохраняющиеся трудности, гражданское общество постепенно становится важным элементом политической модернизации Узбекистана.

Mаqоlаdа mаktаb fizikа tа’limidа о‘tа о‘tkаzuvchаnlik fizikаsini о‘qitishdа uchrаydigаn аsоsiy muаmmоlаr, sun’iy intellekt (SI) teхnоlоgiyаlаrining tа’lim jаrаyоnigа integrаtsiyаsi hаmdа metоdikаni tаkоmillаshtirish yо‘llаri tаhlil qilingаn. аI аsоsidа ishlаb chiqilgаn virtuаl lаbоrаtоriyаlаr, аdаptiv testlаr, AR/VR muhitlаri, chаtbоtlаr kаbi vоsitаlаrning sаmаrаdоrligi yоritilgаn. Nаtijаlаr о‘quvchilаrning bilim dаrаjаsi vа mоtivаtsiyаsi оshishigа tа’sir etuvchi оmillаrni kо‘rsаtаdi.

Мақолада мактабгача ёшдаги аутизмга чалинган болаларнинг коммуникатив нутқ кўникмаларини тақлид қилиш орқали шакллантириш ва уни машқлар ёрдамида амалга ошириш бўйича фикрлар бериб ўтилган.

Ushbu maqolada jurnalistikaning ishonchlilik mezonlari raqamli axborot muhitida qanday o‘zgarayotgani nazariy asosda tahlil qilinadi. Teodor Shrammning klassik axborot nazariyasi va Jay Rozenning fuqarolik jurnalistikasi yondashuvlari asosida jurnalistikaning ijtimoiy vazifalari, axborot ishonchliligi va auditoriya bilan muloqot shakllari solishtiriladi. Qarama-qarshi epoxalarga mansub bo‘lsa-da, har ikki olim nazariyasining zamonaviy jurnalistik amaliyot uchun dolzarb jihatlari aniqlanadi. Tadqiqot natijasida, bugungi raqamli davrda ishonchlilik faqat faktga asoslanish emas, balki ochiqlik, muloqot va hamkorlikni o‘z ichiga olishi lozim degan xulosa chiqariladi.

Maqolada aqli zaif o‘quvchilar (intellektual rivojlanishi cheklangan — ID) uchun matematika ta’limida ko‘shma dars (co-teaching) modelining didaktik, psixologik va tashkiliy afzalliklari tahlil qilinadi. Tadqiqotning metodologik asosi hamkorlikda o‘qitish nazariyasi, ijtimoiy-madaniy rivojlanish konsepsiyasi, kognitiv yuklamani boshqarish tamoyillari hamda universal dizayn (UDL) yondashuviga tayangan. Empirik qismida maktab-internat sharoitida 10 haftalik kuzatuv, dars videografiyasi, formatif baholash jadvallari va o‘quvchi mahsulotlari tahlili amalga oshirildi; sinflar maxsus pedagog–matematika o‘qituvchisi tandemi bilan dars bergan eksperimental guruh va odatiy dars bo‘lgan taqqoslovchi guruhga ajratildi. Natijalar o‘quvchilarning amaliy hisob malakalari, dars davomida diqqat barqarorligi, matematik tilni qo‘llash chastotasi hamda xulqiy ko‘rsatkichlarida sezilarli ijobiy siljishlarni ko‘rsatdi; ayniqsa parallel va stansiyalar bo‘yicha ko‘shma dars shakllari funksional matematika komponentlarini o‘zlashtirishga qulay muhit yaratgani aniqlandi. Muhokama bo‘limida hamkor-o‘qituvchilar rollari, birgalikda rejalashtirish va diferensial baholash protokollarining ahamiyati ochib berilib, ID sinflarida ko‘shma dars barqarorligini ta’minlovchi omillar hamda cheklovlar baholandi. Xulosa tarzida qo‘shma dars modeli o‘quvchi idrokini qo‘llab-quvvatlash, topshiriqni segmentlash, til va ko‘rgazmalilikni uyg‘unlashtirish orqali matematik kompetensiyalarni kuchaytirishi, shu bilan birga maktab miqyosida vaqt va resursni boshqarish, formal hamkorlikdan haqiqiy pedagogik sinergiyaga o‘tish mexanizmlarini talab etishi qayd etiladi.

Ushbu maqola qoʻshimcha yoki ikkinchi tillarni oʻrganish uchun bolalarda eng qulay yosh chegarasi, bu yoshda oʻrganishning foyda va afzalliklarini, shuningdek, qanday taʼsir oʻtkazilishini koʻrsatib oʻtadi. Shuning bilan birga, til oʻrganishdagi bosqichlar, til oʻrganish boʻyicha muhokamalar, til oʻrganishning bir qancha usul va metodlari koʻrib chiqiladi va bular haqida asosiy savollarga javob topiladi. Qoʻshimcha ravishda shu sohadagi ayrim ziddiyatli vaziyatlar hamda muammoli holatlar koʻzdan kechirilib, ularning asosiy sabablari tadqiq etiladi.

In the article, the main issues of documenting the movement of goods and material reserves in budget organizations were considered, the list of initial accounting documents, accounting registers were determined. Methodological aspects of documenting the movement of goods and material reserves in budget organizations are revealed. The practical aspects of documenting the movement of goods and materials are considered based on legal documents.

This article explores the psychological impact of gamification in the digital society, highlighting its role in transforming education, work, and everyday life. By incorporating game-like elements such as points, levels, leaderboards, and rewards, gamification enhances motivation, engagement, and knowledge retention. The study discusses the emotional, cognitive, and social benefits of gamification, as well as its potential risks, including stress, unhealthy competition, and digital dependency. Furthermore, the paper emphasizes the future of gamification with the integration of artificial intelligence, virtual reality, and augmented reality, showing its potential to revolutionize learning, professional development, and social behavior. Ultimately, gamification is presented not only as a tool for entertainment but as a strategic method to foster continuous learning, collaboration, and personal growth in the digital age.

В статье рассмотрены распространенность стоматологических заболеваний, вызванных грибами рода Candida, сложности диагностики и лечения в зависимости от уровня распространения заболеваний тканей пародонта, вызванных этим заболеванием, меры по улучшению гигиены полости рта и повышению эффективности профилактики и снижению развития осложнений.

Ushbu tadqiqotda xorijiy davlatlarning (AQSH, Fransiya, Germaniya, Izrail, Britaniya, Rossiya) harbiylashtirilgan tuzilmalari tomonidan terrorchilikni oldini olish va bartaraf etish bo‘yicha qo‘llanilayotgan taktik usullar tahlil qilingan. Tahlilda axborot to‘plash, chegara nazorati, maxsus hujum taktikasi, zamonaviy texnologiyalarning qo‘llanilishi kabi asosiy yo‘nalishlar o‘rganilgan. Soliqlik tahlil orqali turli mamlakatlarning samarador taktik usullari taqqoslangan. O‘zbekiston Respublikasi uchun terrorga qarshi kurash tizimini takomillashtirish bo‘yicha ilg‘or amaliy takliflar ildizlab berilgan. Maqola ilmiy tahlil, statistik ma’lumotlar va xalqaro tajribalar asosida yaratilgan bo‘lib, ichki ishlar, harbiy xavfsizlik va terrorga qarshi kurash sohasidagi mutaxassislarning foydalanishi uchun qimmatli bo‘lishi mumkin.

1. This article provides a comprehensive overview of the classification of organic compounds and their structural theories, which are one of the basic concepts of organic chemistry. Correct classification of organic compounds is an important factor for their study, understanding of reaction mechanisms, and synthesizing new substances. The article examines the criteria for classifying compounds based on the carbon skeleton, functional groups, degree of saturation, and chain shape in the molecule. It also analyzes the stages of formation of structural theories, their scientific development, and practical significance.

Ушбу мақола ички ишлар органларининг жамоат тартибини сақлашдаги ўрнини кўриб чиқади. Ички ишлар органларининг асосий вазифалари, жамоат хавфсизлигини таъминлашдаги роли, фуқаролар билан мулоқот ва замонавий технологиялардан фойдаланиш масалалари таҳлил қилинади. Мақола юртимизда амалга оширилган ислоҳотлар, уларнинг самарадорлиги ва мавжуд муаммоларга эътибор қаратади. Олимларнинг тадқиқотларига асосланиб, органлар фаолиятининг жамиятга таъсири ва уни янада такомиллаштириш йўллари кўрсатилади. Мақсад – ички ишлар органларининг жамоат тартибини мустаҳкамлашдаги муҳимлигини илмий-амалий жиҳатдан асослаш ва бу борада таклифлар беришдир.

Ushbu maqolada tarix ta’limining yoshlar ongida vatanparvarlik va fuqarolik ongini shakllantirishdagi o‘rni ilmiy asosda tahlil qilingan. Tarixiy xotira, milliy g‘urur va istiqlol g‘oyalari yoshlar tarbiyasida muhim omil sifatida yoritilgan. Shuningdek, buyuk ajdodlar merosi, jadidchilik harakati va mustaqillik davri yutuqlari tarix ta’limining tarbiyaviy imkoniyatlari nuqtai nazaridan ko‘rib chiqilgan. Maqolada interfaol metodlar, tarixiy manbalarni o‘rganish, muzey darslari va zamonaviy axborot texnologiyalaridan foydalanishning samaradorligi asoslab berilgan. Globallashuv sharoitida tarix fanining mafkuraviy immunitetni shakllantirishdagi ahamiyati ham alohida tahlil qilingan.

Qо'rquv universаl insоniy tuyg'udir, аmmо uning lingvistik ifоdаsi vа mаdаniy idrоki turli jаmiyаtlаrdа turlicha fаrq qilаdi. Ingliz vа оʻzbek tillаridа qоʻrquv til vа mаdаniyаtgа chuqur singib ketgаn bоʻlib, tаrixiy, psixоlоgik vа ijtimоiy shаrоitlаrni аks ettirаdi. Lingvоmаdаniy tаsniflаsh bizgа turli jаmiyаtlаr hissiyоtlarni til fоydаlаnish, idiоmаlаr, metаfоrаlаr vа mаdаniy qаdriyаtlаr оrqаli sоlishtirish   imkоnini berаdi.

Ushbu maqolada jamoat xavfsizligi va jamoat tartibiga tahdid soladigan materiallarni tayyorlash, saqlash, tarqatish yoki namoyish etish jinoyatining nazariy jihatlari chuqur tahlil qilingan. Tadqiqotda jinoyat huquqining nazariy asoslari, qonunchilik bazasi va amaliy tatbiq masalalari ko'rib chiqilgan. Maqolada ushbu jinoyatning objektiv va sub'ektiv belgilari, tarkibiy elementlari, shuningdek, jinoyat sodir etishning turli shakllari tahlil etilgan. Tadqiqot natijasida jinoyatning huquqiy tabiati va uning jamiyat uchun xavfliligi darajasi aniqlangan. Maqola huquqshunoslar, sud-tergov organlari xodimlari va ushbu soha mutaxassislari uchun mo'ljallangan.